เตรียมรับ! "ซูเปอร์เอลนีโญ" แล้งนานส่งผลฝุ่นพิษ PM 2.5 รุนแรงกว่าเดิม “สาธารณสุข” สั่งคุมเข้ม 40 จังหวัดเสี่ยงสูง “เหนือ-อีสาน-กทม.-ปริมณฑล” ปกป้องกลุ่มเปราะบางกว่า 16 ล้านคน ช่วงเดือนพฤศจิกายน – พฤษภาคม

วันนี้ (6 พ.ย.69) ดร.นพ.สราวุฒิ บุญสุข รองปลัดกระทรวงสาธารณสุข เปิดเผยภายหลังการประชุมทางไกลการเตรียมความพร้อมด้านการแพทย์และสาธารณสุข กรณีหมอกควันและฝุ่นละอองขนาดเล็ก ปี 2570 ว่า จากสถิติย้อนหลัง 3 ปี (พ.ศ. 2567–2569) พบฝุ่นเกินเกณฑ์มาตรฐานกว่า 60 จังหวัด

โดยมี 40 จังหวัดพื้นที่เสี่ยงสูงในพื้นที่ภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ กรุงเทพมหานครและปริมณฑล มีค่าฝุ่นเฉลี่ยเกินเกณฑ์มาตรฐาน 37.5 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร ติดต่อกัน 3 ปีซ้อน ประกอบกับการคาดการณ์แนวโน้มการเกิดปรากฏการณ์ “ซูเปอร์เอลนีโญ” (Super El Niño) ที่จะทวีความรุนแรง และเกิดสภาวะแห้งแล้งยาวนาน

ซึ่งจะส่งผลให้สถานการณ์ฝุ่นละอองขนาดเล็ก (PM2.5) มีความรุนแรงมากกว่าปีที่ผ่านมา โดยต้องเฝ้าระวังเป็นพิเศษในช่วงเดือนพฤศจิกายน – พฤษภาคม จึงจำเป็นต้องดำเนินการเชิงรุก เตรียมมาตรการป้องกันล่วงหน้า เพื่อปกป้องกลุ่มเปราะบางราว 16 ล้านคน ทั่วประเทศ โดยสั่งการเน้นย้ำ 5 เรื่องสำคัญ ดังนี้

1. การพัฒนาระบบบริการทางการแพทย์ ผลักดันแอปพลิเคชัน "พื้นที่ปลอดภัย” ให้เป็นเครื่องมือหลัก ซึ่งจะรวบรวมข้อมูล พิกัดห้องปลอดฝุ่น มุ้งสู้ฝุ่น ตลอดจนการเข้าถึงระบบคลินิกมลพิษทั้งแบบออนไซต์ในพื้นที่และออนไลน์ ผ่าน Telemedicine ประชาชนสามารถปรึกษาแพทย์และรับการประเมินอาการได้ทันทีโดยไม่ต้องเดินทาง

2. ประเมินสถานการณ์ความเสี่ยง โดยให้ทุกจังหวัดและเขตสุขภาพเตรียมความพร้อมเชิงรุก ประเมินความเสี่ยง และจัดทำแผนรองรับ โดยเฉพาะใน 40 จังหวัดพื้นที่เสี่ยงสูง

3. การดูแลสุขภาพกลุ่มเปราะบางเชิงรุก จัดทำแผนที่และทะเบียนกลุ่มเสี่ยง (Mapping กลุ่มเสี่ยง) มุ่งเน้นกลุ่มผู้ป่วยโรคระบบทางเดินหายใจ โรคภูมิแพ้ ตลอดจนโรคหัวใจและหลอดเลือด รวมถึงเด็กเล็ก หญิงตั้งครรภ์ และผู้สูงอายุ เพื่อนำไปสู่การพัฒนาระบบแจ้งเตือนภัยสุขภาพเฉพาะบุคคลและการส่งทีมแพทย์ลงพื้นที่ดูแลเชิงรุกถึงบ้าน

4. การบูรณาการงบประมาณและภาคีเครือข่าย โดยบูรณาการงบประมาณในระดับพื้นที่ เพื่อลดความซ้ำซ้อนและใช้งบประมาณให้เกิดความคุ้มค่าสูงสุด

5. การกำกับ ติดตาม ประสานงานร่วมกันอย่างใกล้ชิดทั้งในระดับพื้นที่ และส่วนกลางของกระทรวงสาธารณสุข

ทั้งนี้ เพื่อให้ทุกภาคส่วนมั่นใจได้ว่าระบบสาธารณสุขไทยมีความพร้อมสูงสุดในการดูแลสุขภาพและลดการเจ็บป่วยของประชาชนทุกคนตลอดฤดูกาลฝุ่นปี 2570